herb bip

Instytucja Kultury Województwa Podkarpackiego

WOJEWÓDZKI  DOM  KULTURY  W  RZESZOWIE

bip logo 75

Get Adobe Flash player


KIK

STATYSTYKA

1175379
Today
Yesterday
This Week
Last Week
This Month
Last Month
All days
316
310
2527
389589
25990
58639
1175379

Twój IP: 66.249.67.127
Data: 2014-12-21 20:00:29

plakat pisanka 2014

 

do pobrania: regulamin 2014

 

 

 alt

Do najważniejszych kulturowych atrybutów polskich świąt wielkanocnych należą takie elementy jak: woda, ogień, palma i jajko. Jajko jest symbolem Świąt Wielkanocnych. Uroczyste śniadanie wielkanocne poprzedza ceremonia dzielenia się poświęconym jajkiem oraz składania sobie nawzajem życzeń zdrowia, szczęścia i radości. Jest to analogiczne odniesienie do symbolicznego łamania się opłatkiem w Wigilię Bożego Narodzenia.

Mówiąc o jajku wielkanocnym należy wspomnieć, że w kulturze ludowej występuje ono w dwóch odniesieniach. Pierwsze z nich obrazuje jajko jako ogólny symbol świata czy nawet wszechświata, jak również definiuje go jako symbol początku. Malowanie jajek znane był o już w czasach cesarstwa rzymskiego. Wzmiankują o tym zwyczaju w swoich dziełach już starożytni mistrzowie - Owidiusz, Pliniusz czy Juwenalis. W Polsce historia pisanek sięga X wieku, pierwsze z nich zostały odkryte podczas wykopalisk archeologicznych we Wrocławiu i Opolu.

W Polsce można wyróżnić trzy zasadnicze rodzaje jajek zdobionych na Wielkanoc:

- jaja zdobione na jeden kolor bez żadnego wzoru. Ich nazwy w zależności od regionu
są zmienne, mówi się na nie: kraszanki, kraski, byki i byczki.

- jaja malowane i ozdabiane wzorami o różnych barwach. Wzory te są wykonywane przy użyciu wosku są to tzw. pisanki, piski.

- jaja malowane na jeden kolor ze wzorem wydrapanym za pomocą ostrego narzędzia noszą nazwę skrobanki i szczególnie popularny są w północno – wschodniej Polsce.

Najcenniejsze są jajka, do farbowania których używa się naturalnych barwników: m.in. łupin cebuli, wywaru z kory różnych drzew, świeżych kiełków żyta i owsa. Robiono też wywary z kory dębu, kory orzecha, kory kruszyny, a nawet z wygotowanego kminku, otrzymując beżowy kolor. Pisanki wielkanocne odgrywają istotną rolę w wierzeniach ludowych. Istniało przeświadczenie, że przechowywanie ich w domu miało zapewnić pomyślność, chronić dom od nieszczęść i pożarów. A im starsza pisanka tym ochrona jest skuteczniejsza. Poświęconą pisankę jako lekarstwo podawano choremu, a jej skorupkami okadzano bydło. Pisankę traktowano również jako dar, który przekazywany był wzajemnie pomiędzy dziewczętami i chłopcami na znak sympatii, jak również był podarunkiem dla dzieci od rodziców chrzestnych.

Obecnie pojawiają się coraz bardziej nowoczesne formy zdobienia jajek, poprzez malowanie, oklejanie i wycinanie. W znacznym stopniu zmienia to ich tradycyjny wygląd i pierwotne zastosowanie.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 



Kalendarz imprez

grudzień 2014
P W Ś C Pt S N
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31 1 2 3 4

0102
0304
0506
0708
0910
1112
1314
1516